Verslag 2025

 

Verslag Open Monumentendag 2025 Erfgoed en Architectuur”.

De Open Monumentendag van de gemeente Stede Broec vond dit jaar plaats op zondag 14 september. Vanaf 11:00 tot 16:00 was iedereen van harte welkom bij diverse opengestelde monumenten. Dit jaar waren er maar liefst 7 geopend in de gemeente Stede Broec. In alle dorpen hadden de kerken hun deuren geopend en natuurlijk was het clubhuis van Historische vereniging oud Stede Broec ook weer geopend. De molen Ceres was het startpunt van wel een bijzonder iets, het was namelijk het startpunt van een wandeltocht langs alle kerken. Het totale bezoekersaantallen was dit jaar moeilijk vast te stellen doordat er zo veel monumenten waren opengesteld. Maar overal was de nodige belangstelling en was de Open Monumentendag 2025 zeker een succes te noemen.

Torenpad

Het was dit jaar wel een bijzondere editie want wij hadden de eer om het torenpad officieel te openen. Het torenpad Stede Broec is in navolging van het torenpad in Overijssel. De eerste aanzet is gemaakt door Open Monumentendag en Oud Stede Broec in samenwerking met de gemeente Stede Broec, wij hopen dat omliggende dorpen en steden zich hier later bij aansluiten. De route heeft nu een afstand van 4,5 kilometer en mede dankzij de gemeente Stede Broec hebben wij dit kunnen realiseren door het plaatsen van permanente informatieborden. Bij elke kerk staat een informatiebord, op dit informatiebord staat de historie van deze kerk en andere informatieve wetenswaardigheden. Een mooie wandeling langs diverse monumenten, veel informatie over de historie en ondertussen wordt de stappenteller gevuld, dit is toch een mooie combinatie

Molen CERES

Bij de molen was natuurlijk het springkasteel weer traditioneel opgesteld voor de kleintjes. Voor de molen was het deze dag fantastisch weer, een mooi windje en hij was mooi versierd met vlaggetjes. Velen hebben de molen van binnen en van buiten bekeken. Het leuke als je in een draaiende molen staat dat je allerlei geluiden hoort die je niet verwacht, een mooie beleving. Een extra opluistering was dat dit jaar ook de naastgelegen Zorgbrasserie “Bij de molen” geopend was, het terras was met dit mooie weer dan ook goed gevuld.  Bij de molen was ook de start van het torenpad. Men kon met behulp van een folder het torenpad wandelen en onderweg de vragen die op de folder stonden beantwoorden. Men moest dus goed opletten onderweg dat men geen vraag misliep.

 

De Driesprong

De driesprong is al langere tijd geen kerk meer maar toch staat de toren er gelukkig nog. Voor deze gelegenheid heeft de eigenaar de toren opengesteld. De oude wijzerplaat was hierbinnen geplaatst en men kon allerlei informatie lezen over de vondsten die hier zijn gedaan. Zo is er in de tuin een deksteen gevonden van een priestergraf met de naam Andreas Lonius overleden in 1728. Binnen in de toren waren delen van de oude toren nog te zien, zo was de dicht gemetselde deur goed herkenbaar, ook vanaf de oude foto’s. Leuk om eens een keer van binnen te zien.

St. Martinuskerk

De Sint Martinuskerk is dan wel een vrij nieuwe kerk maar heeft heel veel karakter. De prachtige glas in lood voorstelling aan de zijkant van de kerk geeft een prachtig schouwspel als het licht er doorheen schijnt. In de kerk was deze dag een film te zien over de sloop van de oude kerk en de bouw van de huidige kerk. Hiervoor was genoeg belangstelling. Ook had de Martinuskerk hun bijzonderheden tentoongesteld. Hier zaten bijzondere relikwieën tussen waaronder enkele stukjes uit het kruis van Jezus wat op zijn minst wel bijzonder is te noemen.

Johannes De Doperkerk Grootebroek

Hier was een fototentoonstelling opgesteld over diverse monumenten die een bijzondere architectuur had. Het betrof hier niet alleen kerken maar ook bijzondere panden of panden met een specifiek karakter. Maar er was veel meer te doen, te zien en te horen in de kerk. Vooral dat laatste is prachting. De kerk heeft namelijk een fantastische akoestiek, zo was er een dwarsfluit duo en werd er op het orgel gespeeld. De hele dag was er wel iets te horen. Voor de doeners onder ons was er genoeg te doen. Men kon namelijk de toren beklimmen, iets wat je niet dagelijks kan ondernemen. Via de trappetjes kwam men bij de klokken uit. Het zijn best wel bijzondere klokken die hierin hangen. Op de klokken staan namelijk diverse teksten, dit varieert van geloofsuitingen tot een tekst over de 2^e wereldoorlog, best bijzonder dus. Verder kon men een rondleiding krijgen door de kerk en kon men een kijkje nemen op plekken waar men verder niet komt. Ook waren er vitrines op gesteld waarin de kerkschatten de Johannes de Doperkerk stonden opgesteld. Deze waren speciaal voor deze dag overgekomen. Hieronder zat ook een grote monstrans, een waar kunstwerk. Voor elke bezoeker werd er koffie geserveerd, dat geeft toch wel een warm welkom.

Openstelling torenpad

Bijzonder voor Stede Broec is het Torenpad. Voor dit torenpad werd deze dag een bord onthuld bij de Johannes De Doperkerk en kon men voor het eerst het Torenpad lopen. Wethouder Thijs Visser onthulde het bord door een Open Monumentendag vlag van het bord verwijderen. Speciaal op dat moment beierden alle klokken in de toren. Het bestaat uit een zestal borden die bij elke kerktoren staat. Vanaf de Drie Sprong in Bovenkarspel tot en met de kerk Bessie in Lutjebroek. Zin in een wandeling, dit is echt een aanrader.

Oud Stede Broec Zesstedenweg 227 Grootebroek

Bij het clubhuis van oud Stede Broec was er weer de vertrouwde quiz. In totaal waren hier 70 deelnemers, helaas had niet iedereen het goede antwoord. Een twintigtal had het goede antwoord, “gebouw(d) om te bewaren” dit was een gezegde wat gevormd moest worden.  Voor de oplossing moest men over het hele terrein antwoorden op vragen geven. Zo kwam men door het hele huis   De prijswinnaars van de tuinquiz waren:1e Fam Smit, 2e Wout Kreuk, 3e Mevr. Harkema 

Dit jaar rook het weer heerlijk in de keuken, er werd namelijk op verzoek “verloren brood” gebakken, geserveerd met basterdsuiker. Veel bezoekers hebben hiervan kunnen proeven en werden er veel varianten besproken. Weer leuke ideeën voor volgend jaar. In de oudheidskamer kon men vrij rondlopen, extra aandacht was nog geschonken aan de bijzondere schenkingen die dit jaar binnen waren gekomen. Deze archeologische objecten waren op een tafel opgesteld en de suppoost van de open monumentendag kon daar desgewenst alles over. Ook kon men een poging wagen om het spel Cornhole te spelen. Zakjes met bonen moeten dan in een gat geworpen worden, jong en oud deed hier graag aan mee en daagde elkaar uit. De tuindersschuur, tuin en huis was goed bezocht dit jaar.

De oude kerk

Een enorm spandoek die een groot gedeelte van de kerktoren besloeg trok goed de aandacht. Maar de OMD-dag begon hier met een thema dienst. Binnen in de kerk was er informatie over de restauraties. Traditiegetrouw was er ook aandacht voor Voedselbank West-Friesland, dit is natuurlijk een prachtig initiatief. Maar gewoon een wandeling door de kerk met zijn zerkenvloer brengt je direct terug naar 300 jaar geleden. Dit jaar was er geen toren beklimming in de oude kerk. Wel was er een leuk ander alternatief, men kon namelijk zelf de klok luiden. En zeg nou zelf, dat is niet voor iedereen weggelegd.

St. Nicolaas kerk

De sint Nicolaas kerk had ook de deuren open. Hier werden alle bijzondere kerkschatten geëxposeerd aan het publiek, dit is natuurlijk niet iets alledaags dat je dit te zien kan krijgen. Bijzonder om te zien was een oude bijbel die met diverse zilveren ornamenten was beslagen. Natuurlijk klonk in de Nicolaas kerk ook orgelmuziek, ook hier was de akoestiek prachtig. Ook kon men er een rondleiding krijgen naar de bijzondere hoekjes van de kerk.

Bessie

De tuin bij Bessie was zeer zeker een bezoekje waard. Het is dan wel een relatief klein kerkje maar op deze plek heeft toch ooit een serieus grote kerk gestaan. Op een bord die bij de kerk is geplaatst staat een afbeelding van de kerk die er ooit gestaan heeft. Belangrijk was toen ook de sloot die naast deze kerk ligt. Men voer zelfs vanuit Andijk naar de kerk van Lutjebroek. Meer weten over deze, en de andere kerken. Bewandel het torenpad en laat u informeren door middel van de informatie panelen die hier staan op gesteld.

 

Tot slot

De Open Monumentendag commissie wil iedereen hartelijk danken voor hun bijdrage die deze dag mogelijk maakte. Samen hebben wij toch weer iets moois neergezet dit jaar en is Stede Broec een wandelroute rijker.

 

OMD- commissie Stede Broec:

Gerard Sijm, Thijs Baas, Jos Ligthart, Ton Dudink, Alette Fit, Frank Pennekamp